Weinig levensstijlkeuzes komen met zoveel culturele bagage als de beste tijd om te eten. Nationale stereotypering van maaltijdtijden is wijdverbreid: Amerikanen dineren vroeg, Italianen later, en Spanjaarden zelfs nog later. In Groot-Brittannië wordt deze kwestie echter ook beïnvloed door sociale klasse. (Hoe later je eet, hoe meer posh je zogenaamd bent.) Maar is er een beste tijd om te eten vanuit een gezondheidsperspectief? Tot op zekere hoogte.
Wat je zeker wilt doen, zegt Valter Longo, directeur van het Longevity Institute aan de Universiteit van Zuid-Californië, is minstens drie uur voordat je van plan bent om te gaan slapen eten. Als je gebruikelijke bedtijd bijvoorbeeld middernacht is, heb je een deadline van 21:00 uur.
Dit komt omdat te laat eten de circadiane ritmes kan verstoren die bepalen hoe ons lichaam van dag naar nacht en weer terug overgaat. Als je laat eet, signaleert dit aan je lichaam dat het nog actief moet blijven," aldus Longo. Het kan een negatieve invloed hebben op je slaap – op dezelfde manier als blootgesteld worden aan fel licht voordat je naar bed gaat – en op hoe efficiënt je calorieën verbrandt.
Wanneer je eet, bepaalt het diner ook de tijd dat je vast. Dit is waar “tijdbeperkt eten” – een soort intermitterend vasten dat inhoudt dat je al je dagmaaltijden in een venster van 12 uur of minder houdt – om draait, zegt Adam Collins, universitair hoofddocent voeding aan de Universiteit van Surrey. Als je de nachtelijke vastenperiode tussen het diner en het ontbijt uitrekt, "dan sta je toe dat je lichaam in de meer katabole fase gaat, waarin je overschakelt naar het oxideren van vetten. Je traint het lichaam om te doen waarvoor het is ontworpen: koolhydraten verbranden als je koolhydraten eet en vervolgens vet verbranden als je dat niet doet." Dit kan helpen bij gewichtsverlies en is over het algemeen goed voor je metabole gezondheid.
Betekent tijdbeperkt eten dat je later ontbijt of eerder dineert? “De consensus lijkt te zijn dat je meer 'bang for your buck' krijgt als je je calorieën beperkt tot eerder op de dag”, zegt Collins. “Dat is logisch vanuit een circadiaans perspectief, omdat je klaar bent om met voedsel om te gaan in de vroege periode van je actieve fase.”
De meest voorkomende avondmaaltijdgewoonte van langlevenden, zegt Longo, is een “licht diner” dat vroeg genoeg is om 12 uur rust voor het ontbijt de volgende dag toe te staan. Minder eten later op de dag klinkt ook gezond, tenminste als we het oude gezegde geloven dat ons instrueert om “te ontbijten als een koning, te lunchen als een prins en te dineren als een bedelaar”.
Dit is niet altijd realistisch. "Het is vrij moeilijk om een groot ontbijt te eten omdat je gewoon geen honger hebt", zegt Collins – deels omdat je lichaam "glucose in het bloed is gaan exporteren" terwijl je wakker wordt, dus je energieniveau is al hoog. En gezien het feit dat mensen meestal gewoon broodjes hebben voor de lunch – kantines die warme maaltijden op het werk serveren, behoren meestal tot het verleden – is het onvermijdelijk dat de meesten van ons de "calorieën in de avond laden".
Stress hier echter niet over, zegt hij – het is prima zolang je je lichaam een “periode van rust” geeft door het de volgende dag te volgen met een koolhydraatarm ontbijt. De truc is om “je algehele maaltijdpatroon in de gaten te houden”. Vroeg eten is één ding, maar het is ook belangrijk om ervoor te zorgen dat je daarna niet voor de tv zit met chips, chocolade en alcohol. Als een vroeg tijdbeperkt eetvenster onrealistisch is, dan is een later venster nog steeds beter dan je maaltijden over de hele dag uitspreiden. En als je overdag aan lichaamsbeweging doet – met name weerstandstraining, zoals gewichtheffen – dan kan een groot, koolhydraat- en eiwitrijk diner je spieren helpen.
Uiteindelijk, zegt Longo, is de sleutel om je maaltijden binnen een venster van 12 uur te houden en het diner drie uur voordat je naar bed gaat af te sluiten. Het veranderen van je eetgewoonten verder dan dat is alleen nodig als je lichaam niet goed reageert op je bestaande schema. "Als je een uitgebreid diner hebt genuttigd en je slaapt vervolgens goed, terwijl je cholesterol en bloeddruk binnen normale waarden blijven, dan gaat het goed met je," zegt hij. Echter, als je slaapproblemen hebt in combinatie met gezondheidsklachten, kan het zinvol zijn om je eetpatroon aan te passen: neem een uitgebreider ontbijt, een stevigere lunch en een lichter diner. Dit lijkt over het algemeen het meest gezonde eetpatroon.”
Dit artikel verscheen eerder op GQ UK.
